१९ वर्षीय खेळाडू विश्व बुद्धिबळ चॅम्पियन बनली; बॅडमिंटनमधून बुद्धिबळाकडे वाटचाल – दिव्या प्रतिष्ठित अर्जुन पुरस्कार मिळवणारी विदर्भातील पहिली महिला खेळाडू ठरली..

नागपूर : भारताचा अभिमान… महाराष्ट्राचा गौरव… २० वर्षीय नागपूरची राणी, जी बुद्धिबळ विश्वाच्या ६४ चौकोनांवर राज्य करते… तिचे नाव आहे दिव्या देशमुख. केंद्र सरकारतर्फे दिला जाणारा प्रतिष्ठित अर्जुन पुरस्कारासाठी नागपूरच्या दिव्याची मंगळवारी निवड करण्यात आली. हा पुरस्कार मिळवणारी ती शहरातील चौथी खेळाडू आहे, पण विदर्भातील सर्वात तरुण आणि पहिली महिला खेळाडू आहे.

यापूर्वी जोगिंदर सिंग बेदी (पॅरा ॲथलेटिक्स, २०००), विजय मुनीरवार (पॅरा पॉवरलिफ्टिंग, २०००) आणि ओजस देवताले (विश्वविजेता तिरंदाज, २०२३) यांना हा सन्मान मिळाला आहे. वयाच्या पाचव्या वर्षी बुद्धिबळ शिकायला सुरुवात केलेल्या दिव्याने इतक्या लहान वयातच आपली प्रतिभा दाखवून दिली आहे. वयाच्या पाचव्या वर्षी, तिने भारतीय महिला बुद्धिबळ चॅम्पियनशिप, जागतिक युवा बुद्धिबळ चॅम्पियनशिप आणि अनेक आंतरराष्ट्रीय ग्रँडमास्टर स्पर्धांमध्ये सुवर्ण आणि रौप्य पदके जिंकून भारताचा झेंडा अभिमानाने फडकवला. या कामगिरीमुळे तिला हा प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाला. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी सोशल मीडियाद्वारे तिचे अभिनंदन केले.

बॅडमिंटनपासून बुद्धिबळापर्यंत
९ डिसेंबर २००५ रोजी जन्मलेल्या दिव्याला तिच्या बहिणीसोबत बॅडमिंटन खेळायचे होते, परंतु कमी उंचीमुळे ती नेटपर्यंत पोहोचू शकली नाही. त्यानंतर तिने जवळच्या बुद्धिबळ अकादमीमध्ये खेळातील युक्त्या शिकायला सुरुवात केली. तिला या खेळाची आवड निर्माण झाली आणि ती त्यात पूर्णपणे रमून गेली. आज दिव्या निर्भयपणे आपल्या चाली खेळते. आपल्या चाली खेळताना ती आक्रमक व्हायला घाबरत नाही. तिचे प्रतिस्पर्धीसुद्धा दिव्याच्या आक्रमक कौशल्याचे कौतुक करू लागले आहेत.

…आणि मी आणखी चांगली कामगिरी करेन
पुरस्कार जाहीर होताच दिव्याने अगदी साध्या शब्दांत प्रतिक्रिया दिली. सध्या अमेरिकेत खेळत असलेली ही ग्रँडमास्टर म्हणाली, “ही केवळ माझ्यासाठी आणि माझ्या कुटुंबासाठीच नव्हे, तर नागपूरच्या लोकांसाठीही अभिमानाची बाब आहे. या प्रवासात तुम्ही सर्वांनी मला दिलेला पाठिंबा मी कधीही विसरणार नाही. मी देशासाठी आणखी चांगली कामगिरी करण्यास सज्ज असेन.” तिची आई, डॉ. नम्रता आणि वडील, डॉ. जितेंद्र देशमुख यांनीही दिव्याला मिळालेल्या आंतरराष्ट्रीय मान्यतेबद्दल समाधान व्यक्त केले.

नवख्या खेळाडूंसाठी प्रेरणा
दिव्याच्या यशामुळे विदर्भातील क्रीडा क्षेत्रात नवी ऊर्जा निर्माण होईल. नागपूरच्या या कन्येने आशियाई चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्णपदक, आशियाई महिला कॉन्टिनेंटल बुद्धिबळ चॅम्पियनशिपमध्ये सुवर्णपदक जिंकले आहे, ती स्टाईल चॅम्पियन आणि राष्ट्रीय चॅम्पियन बनली आहे, आणि वयाच्या १० व्या वर्षीच ती जागतिक स्तरावर आपले वर्चस्व गाजवत आहे. हा प्रवास विदर्भातील हजारो उदयोन्मुख खेळाडूंसाठी, विशेषतः मुलींसाठी एक मोठी प्रेरणा ठरेल.

Author: विवेक गंगाधरराव राऊत

मुख्य संपादक सा. रयत रक्षक, महाराष्ट्र. रयत रक्षक न्यूज, महाराष्ट्र.