मुंबई : भारताला जागतिक AI नेतृत्वाकडे नेण्यासाठी, गुगल ने आरोग्य, कृषी, शिक्षण आणि शाश्वत विकास यांसारख्या क्षेत्रात मोठ्या प्रमाणावर नवीन गुंतवणूक आणि भागीदारी जाहीर केली आहे. India AI Impact Summit २०२६ च्या संयुक्त विद्यमाने मंगळवारी झालेल्या लॅब टू इम्पॅक्ट कार्यक्रमात या घोषणा करण्यात आल्या. या गुंतवणुकीचा सर्वात मोठा भाग, ८० लाख डॉलर भारत सरकारच्या चार AI Center of Excellence यांना देण्यात आला आहे, जे आरोग्य, शिक्षण आणि कृषी प्रशासन यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये काम करतील.
वाधवानी AI ला हेल्थकेअर आणि कृषीसाठी AI उपाय विकसित करण्यासाठी 45 लाख डॉलर निधी प्रदान करण्यात आला आहे. भाषिक विविधतेला प्रोत्साहन देण्यासाठी, IIT बॉम्बे येथे ‘इंडिक लँग्वेज टेक्नॉलॉजी रिसर्च हब’ स्थापन करण्यासाठी २० लाख डॉलर लाखांची तरतूद करण्यात आली आहे. भारताच्या हेल्थ फाऊंडेशन मॉडेलच्या विकासासाठी विविध AI स्टार्टअप्स आणि संशोधन प्रकल्पांना ४ लाख आणि प्रत्येकी ५०,००० -५०,००० डॉलरचे अनुदान देण्यात आले आहे. या कार्यक्रमाला केंद्रीय शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधानही उपस्थित होते.
भारत सरकारचे शिक्षण मंत्री धर्मेंद्र प्रधान म्हणाले की, आर्टिफिशियल इंटेलिजेंसडे धोरणात्मक राष्ट्रीय क्षमता म्हणून पाहत आहे. मूलभूत संशोधन, जबाबदार AI आणि सार्वजनिक चांगले अनुप्रयोग पुढे नेण्यासाठी एक समन्वित राष्ट्रीय संशोधन मिशन म्हणून चार AI सेंटर्स ऑफ एक्सलन्स तयार करण्यात आले आहेत. हे विकसित भारत २०४७ च्या आमच्या मोठ्या उद्दिष्टात देखील योगदान देते. डॉ. मनीष गुप्ता, Google DeepMind चे वरिष्ठ संशोधन संचालक म्हणाले की, वैज्ञानिक शोधांना गती देऊन, मानवी क्षमता वाढवून आणि भारत मोठ्या प्रमाणावर त्याचा अवलंब करून जग बदलण्याची ताकद AI मध्ये आहे. भारत AI आधारित भविष्याचे नेतृत्व करू शकतो.
Google च्या भारताच्या हेल्थ फाउंडेशन मॉडेलच्या तयारी अंतर्गत मेडजेम्मा आधारित एआय मॉडेल तयार केले जातील. AJLens, AIIMS तज्ञांच्या सहकार्याने, त्वचाविज्ञान आणि OPD ट्रायजिंगशी संबंधित समस्यांवर भारत-विशिष्ट मॉडेल तयार करेल. IISc टीम इतर क्लिनिकल उपयोगांवर संशोधन करेल. Google राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरण (NHA) सोबत लाखो वैद्यकीय नोंदी FHIR सारख्या आंतरराष्ट्रीय मानकामध्ये रूपांतरित करण्यासाठी काम करत आहे, जेणेकरून रुग्णांना त्यांचे अहवाल अधिक चांगल्या प्रकारे समजू शकतील आणि धोरण तयार करण्यात मदत होईल. तसेच, देशातील ४ लाखांहून अधिक नोंदणीकृत आरोग्य केंद्रे गुगल मॅप आणि सर्चवर अपडेट केली जात आहेत.
कोणाला किती?
AI सेंटर्स ऑफ एक्सलन्स: 80 लाख डॉलर
वाधवानी AI: ४५ लाख डॉलर
IIT बॉम्बे: २० लाख डॉलर
हेल्थ फाउंडेशन मॉडेलसाठी: ४ लाख डॉलर
स्टार्टअप आणि संशोधन : प्रत्येकी ५०,००० -५०,००० डॉलर.
