अर्थ – भारतात फिक्स्ड डिपॉझिट (FD) नेहमीच सर्वात सुरक्षित गुंतवणूक मानली गेली आहे. बाजारातील चढ-उतार किंवा मासिक ठेवींची काळजी करण्याची गरज नाही. एफडीमध्ये एकरकमी गुंतवणूक केल्यावर तुम्हाला भरीव व्याज आणि मॅच्युरिटी फायदे मिळतात. पण, फिक्स्ड डिपॉझिटच्या तुलनेत स्टॉक आणि SIP द्वारे दिल्या जाणाऱ्या उच्च परतावांमुळे लोकांचा रस बदलला असून अलीकडच्या रिझर्व्ह बँकांच्या रेपो रेट कपातीनंतरही चित्र पूर्णपणे बदलले आहे.
मुदत ठेवींच्या व्याजदराला लागली कात्री
वर्षाच्या सुरुवातीला आरबीआयने तीन वेळा रेपो दरात कपात केल्यावर बँका आणि एसएफबींनी आधीच एफडी व्याजदर कमी केले. आता आणखी एका कपातीमुळे एफडी व्याजदर आणखी कमी झाले आहेत. पण, मोठा प्रश्न असा आहे की आता एफडी गुंतवणूक कमी होईल का? खरंच, लहान शहरे आणि खेड्यांमधील बहुतेक लोक अजूनही एफडीला एक चांगला गुंतवणूक पर्याय मानतात. व्याजदर सातत्याने कमी होत असताना गुंतवणूकदार एफडीपासून अंतर बनवू शकतात.
बँकांकडून एफडी व्याजदर कपात
डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात रिझर्व्ह बँकेने रेपो दरात कपात केली आणि मध्यवर्ती बँकेच्या दर कपातीनंतर कर्जाचे हप्ते कमी झाले तर, मुदत ठेवींवरील व्याज दरांनाही कात्री लागली. देशातील सर्वात मोठी बँक एसबीआयने मुदत ठेवींवरील व्याजदरात कपात करण्याची घोषणा केल्यावर खाजगी क्षेत्रातील सर्वात मोठी बँक असलेल्या एचडीएफसीनेही मुदत ठेव व्याजदर कमी केले आहेत.
नवीनवर परिणाम, विद्यमान एफडी नाही
लक्षात घ्या की व्याजदरातील बदलांचा विद्यमान एफडीवर परिणाम होत नाही. म्हणजे तुम्हीच आधीच एफडी केलेली असेल तर त्यावर मान्य व्याजदर मिळत राहील, पण तुम्ही नवीन एफडी करण्याचा विचार करत असाल, तर तुम्हाला कमी व्याजदर मिळेल. नव्या एफडीच्या मॅच्युरिटीवर तुम्हाला कमी पैसे मिळतील.
एफडीवरील व्याजदर किती कमी होऊ शकतात?
बँका आणि एसएफबींनी अद्याप मागील रेपो दर कपातीचा एफडी व्याजदरांवर होणारा परिणाम पूर्णपणे प्रतिबिंबित केलेला नाही. अलीकडील २५ बीपीएस कपातीमुळे एफडी दर आणखी कमी करण्याची शक्यता वाढली आहे, पण रेपो दर कपातीइतकेच एफडी व्याजदर कमी होतील हेही आवश्यक नाही. बँका सोयी आणि बाजार परिस्थितीनुसार दर ठरवतात त्यामुळे, बँका एफडी दर कधी कमी करतील हे सांगणे देखील कठीण आहे.
